# TEKMER'de 5746 Teşvikleri Uygulanır mı? Personel, SGK ve Ar-Ge İndirimi

**Son kontrol:** 26 Ekim 2026

**Yazar:** Evren Özmen, CPA / SMMM

TEKMER'e kabul edilen bir girişim, şartları sağladığında yalnız ofis ve ekosistem imkânlarından değil; 5746 sayılı Kanundaki Ar-Ge indirimi, gelir vergisi stopajı teşviki, sigorta primi desteği ve damga vergisi istisnasından da yararlanabilir. Ancak TEKMER'de yer almak tek başına yeterli değildir. Teşvik, onaylanmış Ar-Ge veya yenilik projesiyle ve bu projeye ilişkin doğrulanabilir kayıtlarla birlikte değerlendirilir.

## Kısa cevap

Evet. 5746 sayılı Kanun, KOSGEB tarafından oluşturulan teknoloji merkezlerini açıkça kapsamına alır. Kanunun teşvikleri düzenleyen 3'üncü maddesinde de teknoloji merkezi işletmeleri ayrıca sayılır.

TEKMER'de kabul edilmiş bir projenin bulunması halinde, koşullara göre şu dört ana avantaj gündeme gelir:

| Teşvik | Temel etki | İlk kontrol |
| --- | --- | --- |
| Ar-Ge ve tasarım indirimi | Uygun harcamaların tamamı kazancın tespitinde ayrıca indirim konusu olabilir | Harcama proje ve faaliyetle doğrudan bağlantılı mı? |
| Gelir vergisi stopajı teşviki | Eğitim durumuna göre yüzde 80, yüzde 90 veya yüzde 95 terkin | Çalışan, süre ve görev gerçekten projeye ait mi? |
| Sigorta primi desteği | Uygun personelin işveren hissesinin yarısına ilişkin destek | SGK bildirimi, borç durumu ve fiili çalışma uygun mu? |
| Damga vergisi istisnası | Kanun kapsamındaki ücret ve proje belgelerinde istisna | Belge, proje ve ücret ilişkisi kurulabiliyor mu? |

## TEKMER'e kabul edilmek neden tek başına yetmez?

KOSGEB'in güncel Teknoloji Merkezi Destek Programı Uygulama Esasları, teknogirişim, Ar-Ge veya inovasyon projesinin Proje Değerlendirme Kurulu tarafından onaylanması halinde, proje süresince 5746 sayılı Kanundaki muafiyet ve istisnalardan yararlanılabileceğini belirtir.

Bu nedenle aşağıdaki iki durum aynı sonucu doğurmaz:

| Durum | 5746 bakımından genel yaklaşım |
| --- | --- |
| TEKMER'de yalnız yer tahsis edilmiş olması | Otomatik teşvik hakkı doğurmaz |
| Kurul tarafından kabul edilmiş Ar-Ge veya yenilik projesinin yürütülmesi | Proje, personel ve kayıt şartları sağlanırsa teşvikler değerlendirilebilir |

Çapa firmalara TEKMER'de yer verilebilmesi de sonucu değiştirmez. KOSGEB esaslarında çapa firmaların bu muafiyet ve istisnalardan yararlanamayacağı ayrıca belirtilir.

## Gelir vergisi stopajı teşviki nasıl uygulanır?

Teşvik oranı çalışanın eğitim durumuna göre belirlenir:

| Personel niteliği | Terkin oranı |
| --- | --: |
| Doktora mezunu veya desteklenecek program alanlarından birinde en az yüksek lisans derecesi | %95 |
| Yüksek lisans mezunu veya desteklenecek program alanlarından birinde lisans derecesi | %90 |
| Diğer uygun personel | %80 |

Buradaki oran, çalışanın brüt ücretine doğrudan uygulanmaz. Önce ücretin vergi matrahı ve gelir vergisi hesaplanır; asgari ücret istisnasına karşılık gelen vergi düşülür. Kalan verginin ilgili oran kadarlık kısmı muhtasar ve prim hizmet beyannamesi üzerinden terkin edilir.

### 2025'te gelen 40 kat sınırı unutulmamalı

1 Ağustos 2025'ten itibaren gelir vergisi stopajı teşvikinde çalışanın aylık ücretinin, aylık brüt asgari ücretin 40 katını aşmayan bölümü dikkate alınır. Damga vergisi istisnasında da aynı yönde bir tavan düzenlemesi vardır.

2026 brüt asgari ücreti 33.030 TL olduğundan aylık tavan 1.321.200 TL'dir. Ücret bu seviyenin altında olsa bile proje dışı süreler, uygun olmayan ödemeler veya destek personeli sınırının aşılması teşvik tutarını azaltabilir.

## Yeni bordro örneği: 180.000 TL brüt ücret

Aşağıdaki hesap yalnız yöntemi göstermek içindir. Varsayımlar şunlardır:

- Dönem Ocak 2026'dır ve önceki aydan kümülatif ücret matrahı yoktur.
- Çalışanın aylık brüt ücreti 180.000 TL'dir.
- Çalışan, kabul edilmiş TEKMER projesinde tam ay görev yapmaktadır.
- Eğitim durumu yüzde 90 terkin oranına uygundur.
- Ücret, 2026 SGK tavanının ve 40 kat sınırının altındadır.
- Prim, ikramiye, başka işveren ücreti veya proje dışı çalışma bulunmamaktadır.

| Hesap adımı | Tutar |
| --- | --: |
| Brüt ücret | 180.000,00 TL |
| İşçi SGK ve işsizlik primi (%15) | 27.000,00 TL |
| Gelir vergisi matrahı | 153.000,00 TL |
| Ocak tarifesine göre hesaplanan gelir vergisi | 22.950,00 TL |
| 2026 Ocak asgari ücret istisnasına isabet eden vergi | 4.211,33 TL |
| Teşvik hesabına kalan vergi | 18.738,67 TL |
| Yüzde 90 terkin tutarı | 16.864,81 TL |
| Terkin sonrasında kalan gelir vergisi | 1.873,87 TL |

Aynı matrah üzerinden oran yüzde 80 olsaydı terkin 14.990,94 TL; yüzde 95 olsaydı 17.801,74 TL olurdu.

Sigorta primi işveren hissesi desteği ayrıca hesaplanır. Çıplak oran üzerinden bakıldığında 180.000 TL'lik prime esas kazanç için işveren hissesinin yarısına ilişkin üst etki 19.575 TL olabilir. Ancak genel prim indirimlerinin önce uygulanması, işyerinin sektörü ve diğer teşviklerle birleşme kuralları fiili tutarı değiştirir. Bu nedenle bordro programındaki nihai sonuç, SGK teşvik sıralaması kontrol edilmeden kesin tasarruf olarak kabul edilmemelidir.

Damga vergisi istisnası da bordro ve belge türüne göre ayrıca hesaplanır. Böylece bu örnekte doğrudan aylık etki; gelir vergisinde 16.864,81 TL, SGK tarafında ise diğer indirimlerin durumuna göre ayrıca hesaplanacak destek ve uygun belgelerde damga vergisi istisnasından oluşur.

## Ar-Ge indirimi personel teşviklerinden farklıdır

Personel bordrosundaki teşvikler aylık olarak izlenirken Ar-Ge indirimi, uygun Ar-Ge ve yenilik harcamalarının gelir veya kurumlar vergisi matrahından indirilmesine dayanır.

TEKMER projesi kapsamında aşağıdaki harcamalar, faaliyetle doğrudan bağlantıları ve belgeleri ölçüsünde değerlendirilir:

- Ar-Ge personeli ücretleri
- Projede kullanılan ilk madde ve malzemeler
- Amortismanlar
- Genel giderlerden projeye verilebilen uygun paylar
- Dışarıdan sağlanan fayda ve hizmetler
- Vergi, resim ve harç niteliğindeki uygun giderler

Bir iktisadi kıymet oluşuyorsa harcamanın aktifleştirilmesi ve amortisman yoluyla itfası gerekebilir. İktisadi kıymet oluşmayan giderlerde doğrudan gider kaydı ile Ar-Ge indirimi hesabının birbirine karıştırılmaması gerekir.

## En sık karşılaşılan beş hata

1. TEKMER kira sözleşmesini tek başına teşvik belgesi kabul etmek.
2. Proje başlamadan önceki veya proje bittikten sonraki ücretleri kapsama almak.
3. Personelin proje dışı çalışmalarını ayırmadan tam ücret üzerinden teşvik hesaplamak.
4. Destek personeli tam zaman eşdeğer sınırını kontrol etmemek.
5. Aynı harcama veya kazanç için 5746 ile 4691 ya da hizmet ihracı indirimlerini birlikte kullanmak.

5746 sayılı Kanunun 4'üncü maddesi, aynı harcama ve kazanç için belirli diğer indirim ve istisnaların ayrıca uygulanmasını sınırlar. Özellikle GVK 89/13, KVK 10/1-ğ ve 4691 sayılı Kanunun geçici 2'nci maddesi bakımından ayrı hesap yapılmalıdır.

## Uygulamadan önce hazırlanacak dosya

- KOSGEB TEKMER kabul ve proje kurul kararı
- Proje başlangıç ve bitiş tarihleri
- Personel görev tanımları ve eğitim belgeleri
- Aylık proje zaman çizelgeleri
- Ar-Ge ve destek personeli ayrımı
- Bordro, muhtasar ve prim hizmet beyannamesi
- SGK teşvik tanımları ve borç kontrolü
- Proje bazlı gider belgeleri ve muhasebe kodları
- Ar-Ge indirimi çalışma tablosu
- Damga vergisi istisnasına dayanak belgeler

Benim uygulamada ilk baktığım nokta, bordrodaki unvan değil fiili çalışma izidir. Personelin görevi, proje iş paketi, çalışma süresi, bordro ve muhasebe kaydı aynı hikâyeyi anlatmıyorsa teşvik dosyası denetimde zayıflar.

## TEKMER şirketiniz için uygun mu?

TEKMER'e yeni kabul edildiyseniz veya mevcut projede teşvikleri henüz başlatmadıysanız, önce proje ve bordro dosyasını birlikte kontrol edin. Genel kuruluş koşulları için [TEKMER kuruluş rehberini](https://evrenozmen.com.tr/tekmer-teknoloji-gelistirme-merkezi-kurulus-sureci-ve-girisimcilere-sunulan-destekler), 5746 kapsamındaki diğer hesaplar için [Ar-Ge indirimi, stopaj ve SGK rehberini](https://evrenozmen.com.tr/5746-madde-3-arge-tasarim-indirimi-stopaj-sgk) inceleyebilirsiniz.

Projeniz, personel listeniz ve son bordronuz üzerinden hangi kalemlerin kapsama girebileceğini değerlendirmek için [iletişim formunu](https://evrenozmen.com.tr/iletisim) kullanabilirsiniz.

## Resmî kaynaklar

- [5746 sayılı Kanunun güncel metni - Gelir İdaresi Başkanlığı](https://gib.gov.tr/mevzuat/kanun/485)
- [KOSGEB Teknoloji Merkezi Destek Programı Uygulama Esasları](https://webdosya.kosgeb.gov.tr/Content/Upload/Dosya/TKENOLOJ%C4%B0%20MERKEZ%C4%B0%20DP/2025.10.06/Teknoloji_Merkezi_Destek_Program%C4%B1_Uygulama_Esaslar%C4%B1.pdf)
- [SGK güncel sigorta primi teşvikleri](https://sgk.gov.tr/Content/Post/c52f99f0-da6c-4029-9b9a-a0d6f96a6a42/Guncel-Sigorta-Primi-Tesvik-Destek-ve-Indirimleri-2026-08-04-10-29-55)
- [5746 teşviklerinde 40 kat sınırına ilişkin GİB bilgi notu](https://cdn.gib.gov.tr/api/gibportal-file/file/getFile?objectKey=DUYURU%2FUNIVERSAL%2F2025%2F10_serno_5746_teb_abn.pdf)
- [2026 prime esas kazanç sınırları - SGK](https://sgk.gov.tr/Content/Post/2e0c9e1a-2cfe-4456-af10-49d3de0c58ba/Prime-Esas-Kazanc-Miktarlari-2026-01-14-10-35-39)

*Bu yazı genel bilgilendirme amacı taşır. Teşvik hesabı; proje kararı, personel niteliği, çalışma süresi, kümülatif vergi matrahı ve SGK teşvik sıralamasına göre değişir.*
