# Yurt Dışından Elde Edilen İllüstrasyon Gelirlerinin Vergilendirilmesi (ABD & İspanya Stok Görsel Platformları Üzerinden) # Yurt Dışından Elde Edilen İllüstrasyon Gelirlerinin Vergilendirilmesi (ABD & İspanya Stok Görsel Platformları Üzerinden) **Kime yönelik?** Dijital ortamda (tablet, grafik tablet, yazılım) illüstrasyon üreten ve eserlerini **stok imaj/asset** siteleri (ABD/İspanya mukimi aracı platformlar) üzerinden satarak gelir elde eden serbest meslek erbabı / sanatçılar. **Ön Bilgi:** * Dijital araçlarla üretilen illustrasyon gelirleri **GVK 18 istisnasına** girmez. * Bu gelirler **“gayrimaddi hak bedeli (royalty)”** niteliğindedir. * Gelirin **nihai vergileme hakkı Türkiye’dedir** (Türkiye mukimi olduğunuz için). Kaynak ülkeler (ABD/İspanya) **azami %10** stopaj alabilir; Türkiye’de hesaplanan vergiden **mahsup** edilir. --- ## 1) Gelirin Hukuki Niteliği ve GVK 18 İstisnası **GVK 18 Serbest Meslek Kazançları İstisnası** yalnızca **bilgisayar yazılımı ve dijital araçlar kullanılmadan**, **fiziki ortamda** (kâğıt, tuval vb.) icra edilen eserlerin satışından doğan hasılat için uygulanabilir. | Durum | GVK 18 İstisnası | | --- | --- | | Fiziki ortamda, el emeği ile üretilmiş orijinal eserlerin geliri | **Mümkün** (şartları sağlamak kaydıyla) | | **Dijital ortamda** (tablet, yazılım vb.) üretilen illüstrasyon geliri | **Mümkün değil** | > Sizin olayınızda: Eserlerin **dijital** ortamda üretilmesi nedeniyle **GVK 18 istisnası yok**. --- ## 2) Gelirin Türü: “Gayrimaddi Hak Bedeli” (Royalty) ABD ve İspanya’daki aracı stok imaj şirketleri üzerinden elde ettiğiniz ödemeler, ilgili ÇVÖA’ların **Madde 12 “Royaltiler/Gayrimaddi Hak Bedelleri”** kapsamında **royalty** sayılır. * **Vergileme hakkı:** * **Birincil (nihai)**: **Türkiye** (Türkiye mukimi olduğunuz için) * **Kaynak ülkeler** (ABD/İspanya): **azami %10** stopaj (treaty limiti) uygulayabilir. * **Çifte vergilendirmeyi önleme:** Kaynakta kesilen bu vergi, Türkiye’de beyan ettiğiniz gelir üzerinden hesaplanan vergiden **mahsup** edilir (Türkiye–ABD Madde 23, Türkiye–İspanya Madde 22). **Mukimlik belgesi** şart: ABD ve İspanya’daki stopajın **%10’u aşmaması** ve anlaşmadan yararlanmanız için, **Türkiye’de tam mükellef** olduğunuzu gösteren **mukimlik belgesini** (Defterdarlık/GİB) karşı tarafa ibraz edin. --- ## 3) Türkiye’de Beyan ve Vergileme Mantığı Bu tür gelirler, **serbest meslek kazancı** veya **gayrimaddi hak geliri** niteliğinde **yıllık beyanname** ile beyan edilir. (Platformların **kadrolu çalışanı değilsiniz**: ücret değil.) **Temel akış:** 1. **Hasılat tespiti:** Platformların kestiği komisyonlar “gider”dir; ticari/mesleki kazançta **brüt hasılat** dikkate alınır, komisyon ve banka masrafları gider yazılır. 2. **Dönüştürme:** Dövizle tahsilatlar, **tahsil tarihindeki** TCMB döviz alış kurlarıyla **TL’ye çevrilir**. 3. **Matrah:** Brüt hasılat – giderler = **safi kazanç**. 4. **Hesaplanan gelir/gelir vergisi** bulunur (yıllık tarifeye göre). 5. **Yurtdışında kesilen stopaj (azami %10)**, Türkiye’de hesaplanan vergiden **mahsup** edilir (belgeli olmalı). 6. Kalan varsa **ödenir**; mahsup fazlası iade edilmez (genel kural). > Not: KDV yönü bu özelgede tartışılmamış. Stok platformlardan alınan ödemelerde tipik olarak **hizmet ihracı** yapmıyorsunuz; çoğu durumda **royalty** akışıdır. Somut iş modeline göre KDV değerlendirmesi ayrıca yapılmalıdır. --- ## 4) Örnek Sayısal Senaryolar (Basitleştirilmiş) Aşağıdaki tablolar, prensibi somutlaştırmak içindir (rakamlar temsili). Gerçek hesaplamada yılın **gelir vergisi tarifesi**, giderler ve kur tarihleri esastır. ### A) ABD Kaynaklı Royalty (Azami %10 Stopaj) | Kalem | Tutar (USD) | Açıklama | | --- | --- | --- | | Brüt satış bedelleri | 10.000 | Platformun müşteriden tahsil ettiği toplam | | Platform komisyonu & bankacılık masrafları | (2.000) | Gider yazılabilir | | **Brüt kazanç (gider öncesi)** | **10.000** | Vergi tekniği açısından hasılat | | **Safi kazanç (gider sonrası)** | **8.000** | 10.000 – 2.000 | | ABD’de yapılan stopaj | (800) | %10 azami anlaşma oranı | | Türkiye’de hesaplanan gelir vergisi | ? | Yıllık tarife ile (TL’ye çevrilerek) | | Türkiye’de **mahsup** | min(Türkiye vergisi, 800) | Belge karşılığı | | Türkiye’de ödenecek kalan | Türkiye vergisi – mahsup | | > **Prensip:** Türkiye nihai vergileme yapar; ABD’nin kestiği **%10**, Türkiye vergisinden **düşülür**. ### B) İspanya Kaynaklı Royalty (Azami %10 Stopaj) | Kalem | Tutar (EUR) | Açıklama | | --- | --- | --- | | Brüt satış | 12.000 | | | Komisyon/masraf | (2.400) | | | **Safi kazanç** | **9.600** | | | İspanya stopajı | (1.200) | %10 | | Türkiye’de hesaplanan gelir vergisi | ? | TL’ye çevrilmiş tutar üzerinden | | Mahsup | min(Türkiye vergisi, 1.200) | | | Kalan ödeme | Türkiye vergisi – mahsup | | > **Önemli:** Mahsup için **stopajın ödendiğine ilişkin** karşı ülke belgesi (tax voucher/withholding statement) gereklidir. --- ## 5) Sık Yapılan Hatalar (Ve Kaçınma Reçetesi) | Hata | Sonuç | Çözüm | | --- | --- | --- | | **Net tahsilatı “hasılat” sanmak** | Matrah eksik/yanlış; risk | **Brüt** satış hasılatını tespit edin; komisyonu **gider** yazın. | | **Kur farkı & tarihlerini ihmal** | TL hesap hatası | Her tahsilatı **tahsil gününün** TCMB kuruyla çevirin. | | **Mukimlik belgesi sunmamak** | %10’dan **fazla** stopaj | Her yıl güncel **mukimlik belgesi** gönderin. | | **Stopaj belgesini toplamamak** | Mahsup reddi riski | Platformdan **withholding/tax statement** isteyin, saklayın. | | **GVK 18’e bel bağlamak (dijital üretimde)** | Hatalı istisna | Dijital üretimde **GVK 18 yok**. | | **KDV yönünü genellemek** | Uygulama hatası | İş modeline özel **KDV** analizi yaptırın. | --- ## 6) Belgelendirme ve Dosyalama Kontrol Listesi * Platform sözleşmeleri ve **komisyon** şartları * **Satış/rapor** çıktıları (ülke bazında brüt satış) * **Withholding/Tax statements** (ABD/İspanya %10) * **Mukimlik belgesi** (Türkiye tam mükellefiyet) – her yıl güncel * **Banka dekontları** (döviz tahsilatları) * **Kur listeleri** (tahsil günleri TCMB) * **Gider belgeleri** (komisyon, bankacılık, yazılım lisansları, donanım amortismanı vb.) * Yıllık **beyanname** ve mahsup hesaplaması çalışma kâğıdı --- ## 7) 2023 Örnek Veriniz Üzerinden Yol Haritası > **Net 88.771,06 TL** (komisyon sonrası) rakamınız var. Doğru vergileme için: > > 1. Platform raporlarıyla **brüt hasılatı** bulun. > > 2. Komisyon/banka masraflarını **gider** yazın. > > 3. Kaynakta kesilen **%10 stopaj**ı (ABD/İspanya) **belgeleyin**. > > 4. Tahsilat bazında **kur dönüşü** yapın. > > 5. Yıllık tarifeye göre Türkiye vergisini hesaplayıp **mahsup** edin. > > 6. Kalan vergi varsa ödeyin. > --- ## 8) SSS – Hızlı Yanıtlar **Dijital illüstrasyonum için GVK 18 istisnası var mı?** Hayır, dijital üretimde **yok**. **ABD/İspanya %10 stopajı kesin midir?** Anlaşma limiti **azami %10**. **Mukimlik belgesi** vermezseniz platform **daha yüksek** stopaj uygulayabilir. **Komisyonlarımı nasıl dikkate alırım?** Hasılat **brüt** alınır; platform komisyonları ve bankacılık ücretleri **gider** yazılır. **Türkiye’de ayrıca vergi ödeyecek miyim?** Evet, Türkiye **nihai vergileme** yapar; yurt dışı stopaj **mahsup** edilir. Türkiye vergisi stopajdan **yüksekse farkı ödersiniz**; **düşükse** iade almazsınız (genel kural). --- ## Son söz (doğrudan ve net) * Dijital illustrasyon geliriniz **royalty**; **Türkiye’de beyan** ve **nihai vergileme** şart. * ABD/İspanya **%10** keser; **mukimlik belgesi** olmadan bu oran **artabilir**. * Brüt/net, kur tarihi, mahsup belgeleri; hepsi **denetimde ilk bakılan** kalemlerdir. --- **İşinizi riske atmayın:** İletişim: **info@ozmconsultancy.com**