İrlanda Private Company Limited by Shares (LTD) – 2025 Rehberi
Şirket Kuruluş Maliyetleri
Devlet Harçları: İrlanda’da bir LTD şirketi kurmanın temel maliyeti, Companies Registration Office (CRO)’ya ödenen başvuru ücretidir. Online olarak sunulan A1 kuruluş formu için CRO harcı €50’dir.
(Not: Fiziksel kağıt başvurularında ücret €100 olup, günümüzde kuruluşlar genellikle online yapılmaktadır
Danışmanlık ve Hizmet Ücretleri: Şirket kuruluş sürecini bir danışman veya aracı hizmetiyle yürütmek isterseniz, bunun için tek seferlik yaklaşık €400-500 + KDV bir bedel ödemeniz gerekebilir
Örneğin, profesyonel kuruluş firmaları ~€379 + KDV karşılığında gerekli evrakları hazırlayıp CRO başvurusunu (€50’lik harç dahil) sizin adınıza yapabilmektedir. Bu tür hizmetler, yasal uyumluluk ve bürokratik işlemleri kolaylaştırdığı için tercih edilebilmektedir.
💡
İrlanda’da şirket kurma hizmeti almak için bize ulaşabilirsiniz. info@ozmconsultancy.com
Zorunlu Olabilecek Diğer Masraflar:
Şirket Mührü: Birçok şirket, resmi evrakları imzalamak için şirket mührü kullanır. Mühür maliyeti yaklaşık €30-€40 düzeyindedir
Ticari Ünvan Tescili: Şirket adı dışında ticari bir isim (işletme adı) kullanılacaksa bunun tescili için €20 harç vardır (Şirket unvanınız resmi kayıt adınız ise ek ücret gerekmez.)
Hukuki Danışmanlık: Kuruluş sırasında bir avukat veya mali müşavirden destek almak isterseniz, €250-€800 arası ek maliyet oluşabilir Basit kuruluşlarda bu şart değildir, ancak karmaşık yapılarda veya sözleşme hazırlığında tercih edilebilir.
Şirket Sekreteri Ataması: İrlanda’da her şirketin bir şirket sekreteri olması yasal zorunluluktur. Birden fazla direktör varsa içlerinden biri ücretsiz olarak sekreter olabilir. Ancak tek direktörlü şirketlerde ikinci bir kişi sekreter olarak atanmalıdır Dışarıdan profesyonel sekreterlik hizmeti almak isterseniz yıllık €200-€400 (genelde ~€429 + KDV) civarında bir ücreti vardır . Bu hizmet, yasal evrakların ve şirket kayıtlarının usulüne uygun tutulmasını sağlar.
Beneficial Owner (UBO) Kaydı: Şirket gerçek fayda sahibi bilgisinin kaydı genellikle kuruluş hizmetine dahildir ancak ayrı yapılırsa düşük bir harç olabilir.
Aşağıdaki tabloda örnek kuruluş maliyet kalemleri özetlenmiştir:
| Maliyet Kalemi | Tutar (EUR) |
| CRO Kayıt Ücreti (Form A1) | €50 |
| Profesyonel Kuruluş Hizmeti (ops.) | ~€250-300 + KDV |
| Şirket Mührü (opsiyonel) | €20-€30 |
| İşletme Adı Tescili (opsiyonel) | €20 |
| Hukuki Danışmanlık (opsiyonel) | €250-€800 |
| Profesyonel Şirket Sekreteri (ops.) | €200-€400 (yıllık) |
Not: Yukarıdaki opsiyonel kalemler, şirketin ihtiyacına göre değişir. Temel olarak bir şirketi kendiniz kurmanız halinde asgari maliyet €50 (CRO harcı) + küçük ek giderler iken, profesyonel destek almanız durumunda birkaç yüz Euro’luk bir bütçe gerekebilir.
Aylık Sabit Giderler
Şirket kurulduktan sonra, aylık/düzenli giderler açısından aşağıdaki kalemler dikkate alınmalıdır:
Muhasebe ve Defter Tutma: İrlanda’da küçük ölçekli bir LTD şirket, finansal kayıtlarını tutmak ve vergi beyannamelerini hazırlamak için genellikle bir muhasebeciyle çalışır. Aylık muhasebe ücreti şirketin işlem hacmine bağlıdır; küçük bir şirket için yılda €1.200-€3.000 (aylık €100-€250) aralığında olabilir Bu ücret; aylık muhasebe kayıtları, yıllık beyannamenin hazırlanması ve vergi danışmanlığını kapsayabilir. Eğer şirket çok az işlem yapıyorsa daha düşük, işlemler fazlaysa daha yüksek olacaktır.
Ofis ve Adres Giderleri: İrlanda’da tüm şirketlerin ülkede kayıtlı bir adresi (registered office) bulunması zorunludur. Kendi ofisiniz yoksa, sanal ofis hizmeti alabilirsiniz. Dublin gibi bir konumda yıllık ~€419 + KDV bedelle sanal ofis/adres hizmeti sağlanabilmektedir (How Much Does It Cost To Set Up A Limited Company In Ireland). Bu hizmet, şirketin resmi adresini ve posta yönetimini içerir. Aylık bazda ~€35 tutarındadır. Eğer fiziksel bir ofis kiralarsanız bu gider, lokasyon ve ofisin büyüklüğüne göre değişecektir (sanal ofis, yeni başlayan şirketler için ekonomik bir çözümdür).
Banka Hesap Ücretleri: İrlanda’daki bankaların çoğu, işletme hesapları için aylık hesap işletim ücreti alır. Geleneksel bankalarda bu ücret genelde ayda €5-10 civarında olur (örneğin bazı bankalar üç aylık €15 işletim ücreti almaktadır) (What you need to open a business bank account in Ireland - Wise). Ayrıca yapılan işlem başına küçük masraflar (havale/EFT ücreti vb.) olabilir. Birçok banka yeni şirketlere ilk 1-2 yıl ücretsiz bankacılık paketi sunar (Bank Account for Startup Business - AIB). Alternatif: Dijital bankalar (Revolut Business, Wise vb.) genellikle daha düşük ücretlidir; örneğin bazıları aylık bakım ücreti almaz veya düşük paket ücretleriyle hizmet verir (What you need to open a business bank account in Ireland - Wise). Banka giderlerini minimum tutmak için, düşük hacimli işlemleri dijital bankalardan yürütüp nakit işlemlerini sınırlamak faydalı olabilir.
Diğer Sabit Giderler:
Kısacası, bir LTD şirketinin ofis tutmadan asgari çalışması halinde bile her ay düzenli olarak muhasebe hizmeti, banka ücreti gibi giderleri olacaktır. Kabaca, ofis kirası yoksa dahi sadece temel idari giderler için aylık birkaç yüz Euro’yu bulacak sabit masraf kalemleri oluşur.
Vergi Türleri ve Oranları
İrlanda’da LTD şirketinizi kurduktan sonra hem şirket düzeyinde hem de şahıs (şirket sahibi/çalışanı) düzeyinde çeşitli vergilerle karşılaşılır. 2025 itibariyle başlıca vergi türleri ve oranları şöyledir:
Kurumlar Vergisi (Corporate Tax)
İrlanda, düşük kurumlar vergisi oranıyla ünlüdür. LTD şirketlerinin ticari faaliyet karları %12,5 oranında kurumlar vergisine tabidir (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). Bu %12,5’lik oran, şirketin İrlanda içinde yürüttüğü aktif ticari faaliyetlerden elde ettiği kazançlara uygulanır (Setting Up an Irish Limited Company: Expert Guide & Tips 2024). Örneğin mal veya hizmet satışından elde edilen işletme karı bu kapsamda vergilendirilir.
Bazı durumlarda şirketin geliri pasif nitelikte olabilir. Pasif gelirler (örneğin yatırım gelirleri, faiz, kira geliri gibi ticari olmayan kazançlar) için kurumlar vergisi oranı %25’tir (Setting Up an Irish Limited Company: Expert Guide & Tips 2024). Ayrıca şirketin bir varlık satmasıyla elde ettiği sermaye kazançları için vergi oranı %33 olarak uygulanır ( Dentons - Global tax guide to doing business in Ireland ). Ancak yeni kurulan şirketler için belirli şartlarda 3 yıllık kurumlar vergisi muafiyeti gibi teşvikler de mevcuttur (ilk üç yıl kar vergisinden muafiyet, belirli kar sınırına kadar) (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025).
Kaynak: İrlanda’da kurumlar vergisi oranı halihazırda aktif şirket kazançları için %12,5 ile Avrupa’daki en düşük oranlardan biridir (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). Ticari olmayan (pasif) gelirler ise daha yüksek oranda vergilendirilir (%25) (Setting Up an Irish Limited Company: Expert Guide & Tips 2024).
Gelir Vergisi (Income Tax)
Şirket sahibi veya ortakları, şirketten maaş alıyorlarsa bu maaşlar üzerinden İrlanda’nın gelir vergisi dilimlerine göre vergi öder. İrlanda’da gelir vergisi iki dilimlidir: 2025 yılı için %20’lik düşük vergi oranı belirli bir gelire kadar uygulanır, onu aşan kısım için %40 oranı uygulanır ( Tax rates, bands and reliefs ). Örneğin, bekâr bir birey için ilk €44.000 gelir %20, bu eşiği aşan gelir %40 ile vergilenir ( Tax rates, bands and reliefs ). Eşlerin birlikte değerlendirilmesi halinde eşik daha yüksektir (tek gelirli evli çiftlerde €53.000’e kadar %20, sonrasında %40) ( Tax rates, bands and reliefs ).
Şirket sahibi aynı zamanda şirkette çalışıyorsa kendine uygun bir maaş ödeyebilir. Bu maaş, şirket gideri olduğundan şirket karını düşürür (dolayısıyla %12,5 kurumlar vergisini azaltır), ancak şahıs düzeyinde gelir vergisine tabi olur. İrlanda’da ücretler üzerinden gelir vergisine ek olarak Evrensel Sosyal Kesinti (Universal Social Charge, USC) ve çalışan PRSI kesintileri de bulunmaktadır. Gelir seviyesine bağlı olarak USC kademeli olarak ~%2’den %8’e kadar çıkabilen bir ek vergi benzeri kesintidir; çalışanların ayrıca brüt ücretlerinden %4 oranında PRSI (Pay Related Social Insurance) primi kesilir.
Not: Gelir vergisi oranları şahsın vergi durumuna göre değişir. 2025 itibarıyla €44.000’a kadar %20, üzeri gelirde %40 vergi dilimleri mevcuttur ( Tax rates, bands and reliefs ). Bir LTD şirketi sahibi, kârını kendine maaş olarak aktarırsa bu dilimler dahilinde gelir vergisi öder. Alternatif olarak kârı şirkette bırakıp daha sonra temettü olarak çekmek de bir stratejidir (aşağıda temettü vergisiyle karşılaştırınız).
Katma Değer Vergisi (VAT / KDV)
İrlanda’da mal ve hizmet satışlarından Katma Değer Vergisi (VAT) alınır. Standart KDV oranı %23’tür ve çoğu mal/hizmet satışında uygulanır (VAT Rates in Ireland Explained - Wise). Bunun dışında bazı indirimli KDV oranları vardır (%13,5 – örn. inşaat, enerji; %9 – turizm, konaklama gibi sektörlere özel; %0 – temel gıda, ihracat vb. muafiyet).
Her şirketin KDV mükellefi olması zorunlu değildir – ciro eşikleri aşılınca kayıt gerekir. 2025 itibariyle KDV kayıt eşiği hizmet işletmeleri için yıllık €42.500, mal ticareti yapan işletmeler için €85.000 olarak yükseltilmiştir ( VAT measures - Budget 2025 - ..rteredaccountants.ie ). Yani şirketinizin yıl içindeki cirosu ilgili eşiğin altındaysa KDV kaydı ve tahsilatı yapmak zorunda değilsiniz. Eşik geçildiğinde veya isteğe bağlı KDV mükellefiyetine geçiş yapıldığında, satışlarınızdan %23 KDV tahsil edip üç ayda bir vergi dairesine beyan etmeniz gerekir. KDV mükellefi olduğunuzda, satın aldığınız mal ve hizmetlere ödediğiniz KDV’yi (indirilecek KDV) beyanname üzerinde satış KDV’sinden düşebilirsiniz.
Örnek: Yazılım danışmanlığı yapan bir LTD şirketi yılda €50.000 gelir elde ediyorsa, €42.500 hizmet eşiğinin üzerinde olduğu için KDV’ye kayıt olmak durumundadır. Müşterilerine kestiği faturada %23 KDV ekleyecek, üç aylık dönemde tahsil ettiği KDV’yi bildirecektir. Bu süreçte örneğin ofis malzemeleri için ödediği KDV’leri beyannameyle mahsup edebilir.
KDV Oranları Özeti: Standart oran %23’tür (VAT Rates in Ireland Explained - Wise). İndirimli oranlar: %13,5 (inşaat malzemesi, enerji, restoran vb.), geçici indirimli %9 (turizm sektörü, elektrik & gaz – 2025 Nisan’a kadar uzatıldı), özel %4,8 (tarım gibi özel sektörler) ve %0 (muaf sayılan kalemler). Çoğu durumda yeni kurulan bir şirket için %23’lük oran esas alınmalıdır.
Kâr Dağıtım Vergisi (Dividend Withholding Tax – DWT)
Şirketiniz yıl sonunda kar ettiğinde, bu karı temettü (kâr payı) olarak ortaklara dağıtabilirsiniz. İrlanda vergi mevzuatına göre, **İrlanda mukimi şirketler dağıttıkları temettüler üzerinden %25 oranında Temettü Stopaj Vergisi (Dividend Withholding Tax, DWT) kesip vergi dairesine ödemekle yükümlüdür ( Dividend Withholding Tax (DWT) ). Yani şirket brüt temettü tutarının %75’ini hissedara öderken, %25’ini vergi olarak keser ve devlete yatırır.
Bu stopaj, nihai vergi olmayabilir; hissedarın durumuna göre nihai vergilendirme şu şekilde olur:
İrlanda’da Yerleşik Hissedar (Birey): Elde ettiği temettü, şahsi gelir vergisi beyanına dahil edilir. Ancak şirketin ödediği %25’lik DWT, kişinin ödemesi gereken gelir vergisine mahsup edilir. Örneğin, yüksek gelir diliminde (%40) vergi ödeyen bir hissedar temettü alırsa, %25 stopaj sonrası kalan tutarı alır ve kalan %15’lik gelir vergisini (ayrıca USC ve PRSI da uygulanabilir) kendi beyanında öder. Düşük gelir diliminde olan biri için %25’lik kesinti, ödemesi gereken vergiyi büyük ölçüde karşılayabilir. Özetle: Temettüler de gelir vergisine tabidir, stopaj ön ödeme/mahsub rolündedir.
Yabancı Hissedar: İrlanda, çifte vergilendirme anlaşmaları sayesinde birçok ülke mukimine temettü ödemelerinde istisna tanımaktadır. Genel kural olarak İrlanda dışı mukimlere ödenen temettülerde de %25 DWT kesilir; ancak alıcı ülke bir vergi anlaşması kapsamındaysa veya kurumsal bir yatırımcıysa muafiyet uygulanabilir ( Dentons - Global tax guide to doing business in Ireland ). Örneğin, AB üyesi bir ülkede mukim şirket ortağa ödenen temettü, gerekli muafiyet formları (örn. beyan formları) sunulursa DWT’den muaf tutulabilir. Anlaşmasız bir ülkede mukim kişiler ise kesilen %25 stopajı kendi ülkelerinde genellikle kredilendirebilir veya İrlanda’dan iade talep edebilir ( Dentons - Global tax guide to doing business in Ireland ).
Temettü Dağıtım Süreci: Şirket, kâr dağıtımı yapmaya karar verdiğinde yönetim kurulu kararı alır ve her ortak için bir brüt temettü tutarı belirler. Ödeme esnasında brüt tutar üzerinden %25 vergi kesilir. Şirket, çeyreklik dönemler itibariyle yapılan temettü ödemelerini Revenue (İrlanda vergi dairesi)’ye bildirir ve kesilen vergiyi öder. İlgili hissedarlara da yapılan kesintiyi gösteren bir DWT sertifikası verilebilir. Bu sayede hissedar, eğer İrlanda’da vergi mükellefi ise kendi beyannamesinde bu vergiyi mahsup eder; yabancı ise iade/muafiyet sürecine bu belgeyle başvurur.
Önemli: İrlanda’da dağıtılan temettülerde standart stopaj oranı %25’tir ( Dividend Withholding Tax (DWT) ). Ancak vergi anlaşmaları kapsamında birçok durumda yabancı yatırımcılar bu vergiden muaf olabilir veya iade alabilir ( Dentons - Global tax guide to doing business in Ireland ). İrlanda mukimleri için ise temettü gelirleri, şahsi gelir vergisi yükümlülüğüne dahildir ve stopaj ön ödeme niteliğindedir.
Şirket Kârının Dağıtılması: Süreç ve Vergilendirme
Yukarıda temettü vergisi kapsamında anlatıldığı gibi, bir LTD şirketinin net kârını ortaklarına kâr payı olarak dağıtması mümkündür. Süreç genel hatlarıyla şöyle işler:
Karar ve Yasal Uygunluk: Dağıtılabilir kâr tutarı, şirketin ödenmemiş geçmiş zararları ve yasal yedekleri dikkate alınarak belirlenir. İrlanda şirketler hukukuna göre, sadece birikmiş dağıtılabilir karlar üzerinden temettü verilebilir. Yönetim kurulu (Directors), yıl sonu finansallarına dayanarak dağıtım kararı alır veya genel kurulda hissedarlar onaylar.
Temettünün İlanı: Yönetim kurulu kararı ile hisse başına temettü miktarı ilan edilir. Örneğin, şirket 1000€ dağıtacaksa ve 100 hissesi varsa, hisse başına 10€ temettü ilan edilebilir. Her ortak, sahip olduğu hisseyle orantılı ödeme alır.
Stopaj Kesintisi: Ödeme aşamasında şirket brüt tutar üzerinden %25 stopaj yapar (yukarıda anlatıldığı gibi) ( Dividend Withholding Tax (DWT) ). Bu, şirketin vergi sorumluluğudur; temettü beyan formu (Form CT1 ile veya ayrı DWT return) ile vergi dairesine bildirilir.
Ödeme ve Bildirim: Net temettü tutarı (brütün %75’i) hissedara ödenir. Kesilen %25 vergi, ödemenin yapıldığı aya müteakip ayın 14’üne kadar Revenue’ya yatırılır (İrlanda vergi mevzuatında DWT ödemeleri genellikle aylık periyotlarda yapılır). Şirket, yıllık kurumlar vergisi beyanında da dağıtılan temettüyü ve ödenen DWT’yi gösterir.
Hissedarın Vergi Durumu: İrlanda mukimi hissedarlar, aldıkları net temettüyü ve kesinti bilgilerini kendi gelir vergisi beyanlarına yansıtmak durumundadır. Yabancı hissedarlar ise eğer stopaj muafiyeti hakları varsa önceden ilgili formları (İrlanda Revenue’nın Non-Resident Form V2 gibi) doldurarak şirketin stopaj yapmamasını sağlayabilirler veya kesinti yapıldıysa, sonradan iade başvurusu yapabilirler ( Dentons - Global tax guide to doing business in Ireland ).
Kar Dağıtımı Alternatifi – Maaş vs. Temettü: Şirket sahipleri açısından kârı çekmenin iki yolu vardır: Maaş/prim ödemesi veya temettü. Maaş ödendiğinde şirket gideri sayılır, kurumlar vergisini azaltır ancak şahıs düzeyinde gelir vergisi, USC, PRSI yükü getirir. Temettü ise şirket kârından (vergilendikten sonra) ödenir; şirkette vergi ödenmiş olur (%12,5 kurumlar vergisi), dağıtımda %25 stopaj kesilir. Vergisel açıdan küçük şirketler için çoğu durumda %12,5 kurumlar vergisi ödedikten sonra temettü çekmek, toplam vergi yükü açısından maaş ödemeye benzer olabilmektedir – çünkü maaşta şirket vergisi azalsa da şahıs vergisi yüksektir, temettüde şirket vergisi var ama temettü vergisi nispeten sabittir. Ancak yüksek karlar ve kişisel gelir durumuna göre en optimal dağıtım stratejisi değişebilir; bu nedenle İrlanda’da birçok şirket sahibi bir kısmını maaş, bir kısmını temettü olarak alarak vergi planlaması yapar. Örneğin, belirli bir tutara kadar maaş alıp (%20 gelir vergisi dilimini dolduracak kadar), kalan karı temettü olarak çekmek yaygın bir yaklaşımdır.
Personel Çalıştırma Maliyeti
İrlanda’da şirketiniz bünyesinde personel istihdam edecekseniz, işveren olarak katlanmanız gereken maliyetler ve yerine getirmeniz gereken yükümlülükler şunlardır:
Asgari Ücret: 1 Ocak 2025 itibarıyla İrlanda’da ulusal asgari ücret saatlik €13,50 olarak belirlenmiştir (Minimum wage). Bu ücret, 20 yaş ve üzeri tüm çalışanlar için geçerli temel brüt taban ücrettir. Daha genç işçiler için yasa gereği bundan düşük oranlı asgari ücret kademeleri bulunmaktadır (19 yaş %90, 18 yaş %80, <18 %70 oranında) (Minimum wage). Tam zamanlı bir çalışan (örneğin haftada 39 saat) için aylık brüt asgari ücret ~€2.280 civarına denk gelir. Tabii sektör ve pozisyona göre fiili maaşlar bunun üzerinde olabilir; asgari ücret, ödenebilecek en düşük yasal tutardır.
İşveren Sosyal Sigorta Katkısı (PRSI): İrlanda’da işverenler, çalışanlarının brüt ücretleri üzerinden PRSI (Pay Related Social Insurance) primi öderler. 2025 yılı başı itibarıyla haftalık €441 üzeri kazançlar için işveren PRSI oranı %11,05’tir ( Employers’ PRSI threshold to increase from 1 October 2024 - ..rteredaccountants.ie ). Ekim 2024’ten itibaren bu oran %11,15’e çıkmıştır ve kademeli artış planı vardır (IE – New Jobseekers Benefit and PRSI Rate Changes ). Daha düşük ücretli çalışanlar için indirimli PRSI oranı uygulanır: Haftalık brüt €441 (Ekim 2024 sonrası €496) veya altı kazançlı çalışanlar için işveren PRSI %8,8’dir ( Employers’ PRSI threshold to increase from 1 October 2024 - ..rteredaccountants.ie ). Bu eşik özellikle asgari ücret düzeyinde tam zamanlı çalışanları kapsamaktaydı – hükümet, asgari ücretle tam zamanlı çalışan için işverenin düşük PRSI ödemesi amacıyla Ekim 2024’de eşiği €496’ya yükseltmiştir ( Employers’ PRSI threshold to increase from 1 October 2024 - ..rteredaccountants.ie ).
Örnek: Brüt aylık €2.300 ödeyen bir işveren, bunun yıllık karşılığı ~€27.600 eder ve haftalık ~€531’e denk gelir (496 üzeri). Bu durumda işveren PRSI oranı %11,05 (yaklaşık aylık €253) olacaktır. Eğer haftalık ücret €480 olsaydı (%8,8 oranı geçerli), aylık PRSI ~€188 olurdu. Sonuç olarak, işverene maliyeti brüt maaş + ~%10 civarı PRSI şeklinde hesaplayabilirsiniz.
Çalışan PRSI ve Gelir Vergisi (PAYE) Stopajı: İşveren, her maaş ödeme döneminde çalışan adına bazı kesintiler yapmak zorundadır. Bunlar çalışanın kendi vergi ve primleridir, ancak işveren tarafından bordroda hesaplanıp beyan edilir (PAYE sistemi – Pay As You Earn). Çalışanın brüt maaşından %4 çalışan PRSI kesilir ve vergi dairesine ödenir. Ayrıca çalışanın gelir vergisi (%20/%40 dilimlerine göre) ve USC kesintileri bordroda hesaplanır. İrlanda’da 2019’dan beri gerçek zamanlı bordro sistemi vardır; her ödeme yapıldığında o döneme ait vergi/PRSI bilgilerinin online olarak Revenue’ya bildirimi zorunludur. Bu, işverenin sorumluluğudur. Özetle, işçi çalıştıran bir işveren, her ay için bir bordro düzenler, brüt ücretten gelir vergisi + USC + çalışan PRSI kesintilerini düşer, net maaşı çalışana öder ve kesilen tutarları ile kendi PRSI katkısını devlete bildirip öder.
Yasal İşveren Yükümlülükleri: İşçilere en az asgari ücretin ödenmesi, yasal tatil haklarının sağlanması, haftalık çalışma saatlerinin İrlanda çalışma saatleri düzenlemelerine uygun olması (haftada 48 saati aşmama kuralı vb.), yıllık izinlerin kullandırılması gibi yasal yükümlülükler vardır. Ayrıca çalışan sayısı belli bir eşiği aşan işverenlerin çalışanlar için emeklilik planı (pension) sunması gerekebilir. (Not: İrlanda, 2024 itibarıyla otomatik emeklilik planı sistemini tartışmaktadır; yakında çalışanlar için otomatik kayıt sistemi devreye girebilir.) Şu an doğrudan zorunlu bir işveren emeklilik primi yoktur, ancak birçok işveren gönüllü olarak çalışanlarına özel emeklilik katkısı sunmaktadır.
İşveren Sigortaları: İşçi çalıştıran şirketler genellikle işveren sorumluluk sigortası (employer’s liability insurance) yaptırır. Bu sigorta, işyerinde meydana gelebilecek iş kazaları veya meslek hastalıkları durumunda işvereni finansal olarak korur. Yasal olarak zorunlu olmamakla birlikte işverenler için iyi bir uygulamadır ve birçok müşteri/sözleşme de bunu şart koşar. Yıllık prim tutarı, çalışan sayısı ve işin risk seviyesine bağlıdır (ofis işi için düşük, inşaat işi için yüksek olabilir). Ayrıca işyerine gelen üçüncü şahıslar için public liability sigortası ve iş ekipmanları için sigorta gibi kalemler de düşünülebilir (Setting Up an Irish Limited Company: Expert Guide & Tips 2024).
Asgari İşçi Maliyetine Örnek: Aylık brüt €2.280 (asgari ücret, 39 saat) ödeyen bir işverenin aylık PRSI maliyeti ~€200-250 arası olacaktır. Böylece tek bir asgari ücretli çalışanın işverene toplam maliyeti aylık ~€2.500 civarına ulaşır. Bu tutara, eğer sağlanıyorsa yol/yiyecek yardımı, bonus vb. ek menfaatler dahil değildir.
Yabancıların Şirket Kurması: Dikkat Edilecek Hususlar
İrlanda, yabancı yatırımcılar ve girişimciler için şirket kurmayı oldukça cazip ve mümkün kılan bir ülkedir. Ancak yurt dışı mukimi kişilerin (İrlanda’da yerleşik olmayanların) İrlanda’da şirket kurarken dikkat etmesi gereken bazı yasal/idari noktalar vardır:
EEA Mukimi Direktör Zorunluluğu: İrlanda şirketler kanununa göre, her İrlanda şirketinin en az bir direktörünün Avrupa Ekonomik Alanı (EEA) üyesi bir ülkede ikamet ediyor olması gerekir (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). Bu, vatandaşlıktan bağımsız, ikamet tabanlı bir kuraldır. Örneğin, İrlanda vatandaşı bir kişi ABD’de ikamet ediyorsa EEA mukimi sayılmadığı için tek direktör olamaz (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). Eğer şirketinizde EEA bölgesinde ikamet eden bir ortak veya direktör yoksa, İrlanda’da şirket kurabilmek için alternatif olarak Section 137 Direktör Bonosu adı verilen bir teminat mektubu sunmanız gerekir (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). Bu bono, €2.000-€2.500 tutarında bir banka/finansal teminat olup 2 yıl geçerlidir ve şirketinizin belirli yasal yükümlülüklerini yerine getirmemesi riskine karşı devlete teminat oluşturur (How Much Does It Cost To Set Up A Limited Company In Ireland). Pratikte birçok yabancı girişimci, EEA bölgesinde tanıdık birini nominal direktör yapamıyorsa ~€2.500 karşılığında bu bonoyu satın alarak gerekliliği karşılar (How Much Does It Cost To Set Up A Limited Company In Ireland). Bir diğer seçenek de profesyonel “nominee director” hizmetidir – yıllık ~€6.000 bedelle bir danışman şirket, EEA mukimi bir kişiyi sizin adınıza yönetim kurulu üyesi olarak atayabilir (Setting Up a Company in Ireland as a Non-Resident Entrepreneur (2025) • NordicHQ). Bu yöntem daha maliyetli olduğu için genellikle bono tercih edilir.
Kurucu Sayısı ve Sermaye: İrlanda’da bir LTD şirketi için en az 1 hissedar ve 1 direktör yeterlidir (Setting Up a Company in Ireland as a Non-Resident Entrepreneur (2025) • NordicHQ). (Tek kişi, hem hissedar hem direktör olabilir, ancak bu durumda ayrı bir şirket sekreteri atamalıdır.) Sermaye şartı oldukça düşüktür; asgari €1 pay ile şirket kurulabilir (Setting Up a Company in Ireland as a Non-Resident Entrepreneur (2025) • NordicHQ). Yani 1 Euro nominal sermaye dahi yeterlidir ve bu tutarı banka hesabına yatırma zorunluluğu bulunmamaktadır (Setting Up a Company in Ireland as a Non-Resident Entrepreneur (2025) • NordicHQ). Uygulamada yabancı girişimciler genellikle 100 veya 1.000 Euro gibi sembolik bir sermaye belirlerler. İrlanda’da yaygın bir yanlış anlama olarak bahsedilen “€25.000 sermaye gerekliliği” doğru değildir – böyle bir minimum sermaye şartı LTD için yoktur (Setting Up a Company in Ireland as a Non-Resident Entrepreneur (2025) • NordicHQ).
Adres Zorunluluğu: Şirketin İrlanda’da kayıtlı bir ofis adresi olması zorunludur. Yabancı kurucular, ülkede fiziksel olarak bulunmasalar bile bir sanal ofis adresi kiralayarak bu şartı karşılayabilirler (yukarıda sanal ofis giderleri bölümüne bakınız). Adres; resmi tebligatlar ve kayıtlar için kullanılacak adres olduğundan, P.O. Box (posta kutusu) tek başına kabul edilmez, fiziki bir lokasyon olmalıdır (How much does it cost to register a company in Ireland?).
Vergi Kayıtları: Şirket kuruluşundan sonra vergi numarası (Tax Registration) alınmalıdır. Şirketi kuran yabancı kişi/direktör ise kendisine de bir İrlanda vergi kimlik numarası (PPSN veya alternatif ID) gerekebilir. 2023’ten itibaren, İrlanda şirketlerine direktör atanacak kişilerin Personal Public Service Number (PPS) bildirmesi zorunlu hale gelmiştir ( Director PPS Number Requirement for CRO Filings in Ireland ) ( Director PPS Number Requirement for CRO Filings in Ireland ). Yani, bir yabancı olarak İrlanda’da PPS numaranız yoksa, şirket kuruluş başvurusu (Form A1) ve ileride yapılacak direktör değişikliği, yıllık beyan gibi işlemlerde kullanmak üzere öncelikle bir Verified Identity Number (VIN) almanız gerekiyor ( Director PPS Number Requirement for CRO Filings in Ireland ). VIN, PPS olmayan yabancılar için CRO tarafından verilen özel bir tanımlayıcı numaradır. Bunu almak için “Form VIF” adıyla bir kimlik doğrulama formu doldurup noter onaylı pasaport ve adres belgesiyle CRO’ya başvurmanız gerekir ( Director PPS Number Requirement for CRO Filings in Ireland ). Uygulamada, şirket kuruluşunu sizin adınıza yürüten danışman firma bu sürece yardımcı olacaktır. (Örneğin, Nathan Trust firması, PPS olmayan müşterilerine VIN alımında destek sunmaktadır (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025).) Bu işlem için ~€50-€100 arası bir masraf çıkabilir ve birkaç hafta sürebilir. Özetle: Yabancı bir kurucu/direktör, PPSN yoksa önceden VIN/IPP numarası almalıdır; aksi takdirde şirket kuruluş formu kabul edilmez.
Banka Hesabı ve Finans: Yabancıların en çok merak ettiği konulardan biri, İrlanda’da banka hesabı açma zorunluluğu olup olmadığıdır. Şirket kuruluşu için bir banka hesabınızın önceden olması şart değil. Hatta İrlanda kanunları, şirketlerin mutlaka İrlanda bankalarında hesap tutmasını zorunlu kılmaz (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). Ancak pratikte iş yaparken kolaylık sağlaması ve vergi ödemeleri gibi konular için yerel bir banka hesabı tavsiye edilir (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). Yabancı olarak banka hesabı açmak: İrlanda’daki büyük bankalar (AIB, Bank of Ireland) son yıllarda hesap açılışında sıkı müşterini tanı (KYC) prosedürleri uygulamakta ve genellikle şirketinizin İrlanda’da fiziksel bir varlığı (ofisi) veya İrlanda mukimi bir direktörü yoksa zorlayıcı olabilmektedir (Setting Up a Company in Ireland as a Non-Resident Entrepreneur (2025) • NordicHQ). Ayrıca hesap açmak için birçok banka yetkilileriyle yüz yüze görüşme talep eder (Setting Up a Company in Ireland as a Non-Resident Entrepreneur (2025) • NordicHQ). Bu nedenle yabancı girişimciler, başlangıçta dijital bankacılık çözümlerine yönelmektedir: Örneğin Revolut Business veya Wise Business hesapları İrlanda IBAN’ı verebilmekte ve tamamen online açılabilmektedir (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). İlerleyen dönemde şirket faaliyetleri oturunca geleneksel banka hesabı da açılabilir. İrlanda’da AIB ve Bank of Ireland, uluslararası yeni şirketlere nispeten daha açık iki bankadır ve doğru belgelerle başvurulduğunda hesap açılabilir (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). Özetle, hesap zorunlu değil ama tavsiye edilir; alternatif olarak başka AB ülkesindeki hesap da kullanılabilir (AB içerisinde olduğundan KDV ödemeleri vs. yapılabilir), bu İrlanda’da yasal olarak kabul görür (Setting Up a Company in Ireland as a Non-Resident Entrepreneur (2025) • NordicHQ).
Göçmenlik ve Vize: Şirket kurmak, İrlanda’da oturma izni otomatik vermez (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). Yani yabancı biri şirket sahibi/direktörü olabilir, ancak İrlanda’da fiilen yaşayacaksa ayrı bir oturma iznine ihtiyacı vardır. AB/EEA vatandaşları için serbest dolaşım hakkı olduğundan sorun yoktur; ancak Türkiye gibi üçüncü ülke vatandaşları şirket kursalar dahi ticari vize veya girişimci vizesi almadan ülkede uzun süre kalamazlar. İrlanda, “Start-up Entrepreneur Programme (STEP)” gibi özel izin programları sunmaktadır, fakat bunlar inovatif ve yüksek potansiyelli start-up’lar içindir. Klasik bir küçük LTD için direkt oturum izni sağlanmaz. Kısaca, şirketi uzaktan yönetebilirsiniz, toplantılar için turist vizesiyle gelip gidebilirsiniz, ancak sürekli ikamet için ayrı bir süreç gereklidir.
Diğer İdari Hususlar: Yabancı kurucular, apostil ve noter işlemlerine hazırlıklı olmalıdır. Özellikle VIN başvurusu veya banka hesabı açılışı gibi süreçlerde pasaport, adres kanıtı gibi belgelerin noter onaylı ve Apostilli kopyaları istenebilir. Ülkenizde bir noterden alacağınız apostilli belgeler İrlanda’da geçerlidir. Ayrıca, şirket kuruluşu sonrasında İrlanda’da kalıcı bir adresiniz olmadığından, vergi dairesi yazışmaları ve resmi tebligatlar için kayıtlı ofis adresiniz üzerinden size ulaşılacaktır; bu yüzden sanal ofis sağlayıcınızın posta iletim hizmetini düzenli kullanmalısınız. Son olarak, şirket kurulduktan sonra UBO (Ultimate Beneficial Owner) bildirimi yapmayı unutmayın – yabancı hissedarlar da olsa, %25’ten fazla pay sahibi gerçek kişilerin bilgilerinin kaydedildiği Beneficial Ownership register güncellenmelidir (bu işlem de genellikle danışmanlarca yapılıyor).
Şirketin Uzaktan Kuruluşu: Prosedürler ve Gerekli Belgeler
İrlanda’da bir şirketi uzaktan kurmak mümkündür. Yani şirketi kurmak için İrlanda’ya fiilen gelmeniz şart değildir (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). Günümüzde kuruluş işlemleri elektronik ortamda yapılıp, gerekli belgeler posta veya kurye ile gönderilerek tamamlanabilmektedir. Uzaktan kuruluşun başarıyla gerçekleşmesi için şu adımlara ve belgelere dikkat edilmelidir:
Danışman veya Aracı Kullanımı: Uzaktan kuruluş için genellikle İrlanda’da faaliyet gösteren bir şirket kuruluş danışmanı ile çalışmak işleri kolaylaştırır. Bu aracılar sizin adınıza başvuruları hazırlar, gerekli kimlik doğrulamalarını yapar ve CRO ile iletişimi sağlar. Kendiniz de yapabilirsiniz ancak yabancı olarak süreçlere hakim bir danışman zamandan kazandırır.
Kimlik Belgeleri: İrlanda AML (Anti-Money Laundering) düzenlemeleri gereği, şirket kurucularının ve direktörlerin kimlikleri doğrulanmalıdır. Uzaktan kurarken, sizden pasaportunuzun noter tasdikli kopyası ve adresinizi gösteren bir fatura/belgenin (son 3 aya ait elektrik, su, banka ekstresi gibi) noter onaylı kopyası istenir (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). Danışman firma veya banka, bu belgelerin apostilli olmasını da talep edebilir. Bu belgeleri temin edip kargo ile İrlanda’ya yollamanız gerekir. (Evraklar İngilizce değilse yeminli tercüme de eklenmelidir.)
Başvuru Formları: Şirket kuruluşu için doldurulacak Form A1 ve şirket ana sözleşme/tüzüğü (constitution) bulunmaktadır. Danışmanınız bunları hazırlar; sizin yapmanız gereken belirli yerleri imzalamaktır. İmza atarken bazı formların ıslak imza ile imzalanması gerekebilir ve bu imzanın da tanık huzurunda atılması istenebilir. Örneğin, şirketin ilk direktörü olarak Form A1’deki imzanızın noter tarafından “gerçek kişi imzasıdır” diye tasdiki istenebilir. Bu formları imzalayıp kargo ile geri gönderirsiniz. (Not: E-imza ile işlem henüz kuruluş aşamasında sınırlıdır; dolayısıyla fiziksel imza hâlâ gerekebilir.)
PPS/VIN Başvurusu: Yukarıda bahsedildiği gibi, eğer direktörün İrlanda PPS numarası yoksa, kuruluş başvurusuyla birlikte bir Form VIF doldurulup VIN (Verified Identity Number) başvurusu yapılır ( Director PPS Number Requirement for CRO Filings in Ireland ). Bu formda da pasaport bilgileri ve bir yetkilinin onayı (örn. noter ya da avukat imzası) gerekebilir. Bu süreci de kuruluş danışmanınız eş zamanlı yürütebilir; VIN olmadan şirket tescili tamamlanmaz, dolayısıyla önceden halledilir.
Süreç ve Süre: Tüm belgeler eksiksiz iletildikten sonra, CRO incelemesi başlar. İrlanda’da LTD kuruluşu genellikle 5-10 iş günü içinde sonuçlanır (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). Yabancı kurucularda evrak doğrulama süreci olduğu için bu süre birkaç gün uzayabilir. Ortalama 2 hafta içinde şirketiniz tescil edilmiş olur (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). Sonuçlandığında CRO, şirket numarasını ve e-sertifikayı üretir. Danışmanınız size şirket tescil belgesini elektronik olarak iletecektir. İhtiyaç halinde bu belgenin basılı ve apostilli nüshasını da alabilirsiniz (örneğin kendi ülkenizde kullanacaksanız).
Kuruluş Sonrası: Şirket kurulduktan sonra uzaktan halledebileceğiniz diğer işlemler: Vergi kaydı (Revenue’ya çevrimiçi başvuru ile Corporation Tax, PAYE ve/veya VAT kayıtları yapılabilir), banka hesabı başvurusu (bazı Fintech bankalar tamamen online kabul yapıyor), ve ticari faaliyet için gerekli olabilecek lisans/izin başvuruları (faaliyet alanına bağlı). Tüm bu işlemler e-posta, online form ve kargo kullanılarak uzaktan tamamlanabilir.
Özetle: İrlanda’da LTD şirket kurmak için fiziken İrlanda’da bulunma zorunluluğu yoktur (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025). Gerekli kimlik onaylı belgelerin hazırlanması ve formların imzalanmasıyla süreç ilerler. Güvenilir bir kuruluş acentesi, size adım adım ne yapmanız gerektiğini bildirir ve İrlanda makamlarıyla iletişimi sağlar. Uzaktan kurulumun kilit noktası, kimlik belgelerinizin doğru formatta onaylatılıp iletilmesidir – bu sağlandıktan sonra geri kalan işlemler bürokratik rutindir. Birçok uluslararası girişimci, İrlanda’ya hiç gelmeden şirketlerini kurup işletmektedir. Ancak fırsat bulunduğunda, hem ortaklarınızla bir araya gelmek hem de bankacılık işlemlerini kolaylaştırmak için İrlanda’yı ziyaret etmek elbette faydalı olabilir (Setting up a Company in Ireland – Top FAQs and Key Steps 2025).
Özmen Mali Müşavirlik
