Kooperatiflerde “ihya” kavramı, tasfiye edilmiş veya ticaret sicilinden silinmiş bir kooperatifin mahkeme kararıyla yeniden tüzel kişilik kazanması sürecini ifade eder. Bu işlem, kooperatifin “faaliyetlerine kaldığı yerden devam etmesi” için değil, tasfiye sürecinde gözden kaçan malvarlığı unsurlarının tespiti ve alacaklıların haklarının korunması için yapılır.
Genelde şu durumlarda ihyaya başvurulur:
Tasfiye tamamlandıktan sonra kooperatif adına kayıtlı taşınmaz veya haklar ortaya çıkması.
Tasfiye işlemleri sırasında usulsüzlükler bulunması veya alacaklıların haklarının zedelenmesi.
Kooperatifin sicilden hatalı şekilde silinmesi.
Bu hallerde ortaklar, alacaklılar veya tasfiye memurları asliye ticaret mahkemesinde ihya davası açarak kooperatifi yeniden faaliyete geçirirler. Mahkeme ihya kararı verdiğinde kooperatif yeniden tüzel kişilik kazanır; vergi dairesi, SGK ve sicil kayıtları aktif hâle gelir. Ardından ortaya çıkan malvarlığı unsurları ya borçların ödenmesinde kullanılır ya da hak sahiplerine dağıtılır. Bu süreç, kooperatifi “diriltmek” değil, tasfiye sürecinden kaynaklanan eksikleri gidermek için gerekli bir hukuk yoludur.
