Domicile ve Non-Domicile (Non-Dom) Nedir?

Domicile ve Non-Domicile (Non-Dom) Nedir?

İngiltere’de vergi sistemi açısından "domicile" ve "non-domicile" (non-dom) kavramları oldukça önemlidir. Bunlar, bir kişinin İngiltere’de nasıl vergilendirileceğini belirleyen yasal statülerdir.

1. Domicile (İkametgah - Vergi Mükellefiyeti)

Domicile, bir kişinin uzun vadeli veya süresiz olarak bağlı olduğu ülkeyi ifade eder. Bir kişinin doğduğu, vatandaşlık aldığı veya kökenleriyle bağlantılı olduğu ülke genellikle onun "domicile" ülkesidir.

Bir kişi İngiltere’de "domiciled" olarak kabul edilirse:
✅ İngiltere'de dünya çapındaki tüm gelir ve kazançları üzerinden vergilendirilir (Worldwide Income Tax).
✅ İngiltere’de miras ve hediye vergisi (Inheritance Tax - IHT) açısından da tam yükümlüdür.

Domicile genellikle şu üç şekilde belirlenir:

1️⃣ Origin Domicile (Doğum Domicile)

• Kişinin doğduğu andaki ebeveyninin domicile ülkesidir.

• Çoğu insan için bu, ebeveynlerinin doğup büyüdüğü ülkedir.

2️⃣ Choice Domicile (Seçimle Domicile Değiştirme)

• Kişi, bir başka ülkeye kalıcı olarak taşınarak ve orayla güçlü bağlar kurarak domicile ülkesini değiştirebilir.

• Örneğin, Türkiye’de doğup İngiltere’ye taşınan ve orada yaşamaya karar veren biri İngiltere’de domicile olabilir.

3️⃣ Dependency Domicile (Bağlılıkla Domicile)

• Küçük yaşta birinin domicile durumu ebeveynine bağlı olabilir.

2. Non-Domicile (Non-Dom) Statüsü Nedir?

Non-domicile, bir kişinin İngiltere’de yaşamasına rağmen asıl domicile ülkesinin İngiltere dışında olduğu anlamına gelir.

Eğer bir kişi İngiltere’de yaşasa bile domicile statüsü farklı bir ülkede ise "non-dom" (non-domiciled person) olarak kabul edilebilir. Bu statü, özellikle yüksek gelire sahip bireyler için büyük vergi avantajları sağlayabilir.

✅ Non-Dom Avantajı: Remittance Basis (Transfer Esası Vergilendirme Sistemi)

• Non-dom kişiler sadece İngiltere kaynaklı gelir ve kazançları üzerinden vergi öderler.

• Eğer İngiltere dışındaki gelirlerini İngiltere’ye transfer etmezlerse, bu gelirlerden İngiltere’de vergi ödemezler.

Non-Dom Kişiler için Vergi Sistemi

Bu sistem, varlıklı yabancılar için büyük bir avantaj sağlar. Örneğin, Türkiye’de yatırım yapan ve gelir elde eden bir kişi, bu gelirini İngiltere’ye getirmediği sürece İngiltere’de vergilendirilmez.

Non-Dom Statüsünün Sınırlamaları ve Maliyeti

Non-dom statüsüne sahip kişiler, Remittance Basis sisteminden yararlanmak için belirli ücretler ödemek zorundadır:

Bu sistem, özellikle kısa ve orta vadeli olarak İngiltere’de yaşayan yüksek gelirli yabancılar için avantajlıdır.

3. Non-Domicile Statüsünü Kimler Kullanabilir?

İngiltere’de oturma izni veya vizesi olan ancak domicile ülkesi İngiltere dışında olan herkes non-dom olabilir.

Şu kişiler için uygundur:
✔ İngiltere’de yaşayan yabancı yatırımcılar.
✔ Türkiye gibi başka bir ülkede gelir elde eden bireyler.
✔ İşini veya mal varlığını İngiltere dışında yöneten kişiler.

Ancak İngiltere’de 15 yıl boyunca yaşayan bir kişi otomatik olarak İngiltere’de domiciled kabul edilir ve non-dom avantajlarını kaybeder.

4. İngiltere'de Non-Domicile Statüsü ile Vergi Ödememe Stratejileri

Non-dom statüsünü en iyi şekilde kullanmak için bazı stratejiler:

✅ Gelirlerinizi İngiltere’ye transfer etmeyin

• İngiltere dışındaki yatırımlarınızdan elde ettiğiniz geliri İngiltere’ye getirmezseniz, vergiden muaf kalabilirsiniz.

• Bu nedenle, bazı non-dom kişiler gelirlerini off-shore hesaplarda tutmayı tercih eder.

✅ Vergi planlaması yapın

• İngiltere’de 7 yıldan uzun süre kalmayı planlıyorsanız, yıllık £30,000 veya £60,000 vergi ödemek zorunda kalabilirsiniz.

• 15 yıldan fazla kalırsanız, non-dom avantajlarını tamamen kaybedersiniz.

✅ Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmalarından Yararlanın

• Türkiye ile İngiltere arasında çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması vardır. Bu sayede, Türkiye’de ödediğiniz vergileri İngiltere’de mahsup edebilirsiniz.

5. İngiltere’de Non-Domicile Sistemi Kalkacak mı? (2025 Güncel Durum)

İngiltere Hükümeti, Nisan 2025 itibarıyla Non-Dom sistemini kaldırmayı planlıyor.

Yeni düzenlemeye göre:

• İngiltere’de 4 yıl boyunca yeni gelenler için vergi avantajı devam edecek.

• Ancak 4 yılı geçen kişiler İngiltere’de dünya çapındaki tüm gelirleri üzerinden vergilendirilecek.

• 15 yıl kuralı değişebilir.

Bu nedenle, non-dom statüsüne sahip olanların güncel yasal düzenlemeleri takip etmesi önemlidir.

6. Sonuç: Non-Dom Olmak Mantıklı mı?

Eğer İngiltere’de kısa süreli olarak kalıyorsanız ve dünya çapında geliriniz varsa, non-dom statüsü büyük vergi avantajları sunabilir.
Ancak 7 yıl sonra yıllık £30,000 ve 12 yıl sonra £60,000 ödeme zorunluluğu nedeniyle uzun vadede cazip olmayabilir.
2025 sonrası değişiklikler nedeniyle non-dom statüsünün avantajları azalabilir, bu yüzden yeni vergi düzenlemelerini takip etmek çok önemlidir.

Eğer İngiltere’de iş yapıyor veya yatırım yapıyorsanız, vergi planlaması süreçleri için bize ulaşabilirsiniz.

info@ozmconsultancy.com