Eşler Arasında Kira Geliri Beyanı: Oturduğunuz Evin Kirasını Gider Gösterebilir misiniz?
Gayrimenkul sermaye iradı (kira geliri) beyan dönemi geldiğinde, evli çiftlerin en çok merak ettiği konuların başında vergi optimizasyonu geliyor. Özellikle eşlerin her ikisinin de üzerine tapu olması veya kira gelirinin tek bir banka hesabında toplanması, beyanname sürecinde hatalı işlemlere yol açabiliyor.
Bu rehberimizde, Gelir Vergisi Kanunu ve güncel özelgeler ışığında; eşlerin kira beyanı, gerçek gider yöntemi ve ödenen kiranın indirim konusu yapılması süreçlerini detaylandırıyoruz.
1. Kira Geliri Beyanında "Mülkiyet" Esası Nedir?
Pek çok mükellef, kira bedeli eşlerden birinin banka hesabına yattığı için beyannamenin de o eş tarafından verilmesi gerektiğini düşünür. Ancak vergi mevzuatına göre kira gelirinin sahibi, tapu kaydında adı geçen kişidir.
Ayrı Beyanname Zorunluluğu: Eşlerin her ikisinin de adına kayıtlı ayrı gayrimenkuller varsa, gelirler birleştirilemez. Her eş, kendi adına elde ettiği geliri ayrı bir beyanname ile bildirmelidir.
Banka Hesabı Yanılgısı: Kiranın hangi eşin hesabına yattığının hukuki bir önemi yoktur. Vergi dairesi tapu kayıtlarını esas alır.
2. Gerçek Gider Yöntemi ve Oturulan Evin Kirası
Kira gelirini beyan ederken iki yöntemden birini seçebilirsiniz: Götürü Gider (%15 sabit indirim) veya Gerçek Gider.
Eğer kendiniz de kirada oturuyorsanız, Gerçek Gider Yöntemi sizin için vergi avantajı sağlayabilir. Gelir Vergisi Kanunu'nun 74/10 maddesi, kiraya verdiğiniz konuttan elde ettiğiniz gelirden, kendi oturduğunuz konutun kira bedelini düşmenize olanak tanır.
Eşler Bu İndirimi Nasıl Paylaşır?
Eşinizle birlikte kirada oturduğunuz evin bedeli "aile konutu" kapsamında müşterek bir giderdir. Bu durumda:
Her iki eş de kira geliri elde ediyorsa, ödedikleri kiranın tamamını tek bir kişi düşemez.
Ödenen kira bedeli, eşlerin beyannamelerinde payları oranında (genellikle %50-%50) gider olarak gösterilir.
Bu sayede her iki eşin de vergi matrahı yasal çerçevede minimize edilmiş olur.
3. Örnek Senaryo: Vergi Avantajı Hesaplama
Diyelim ki eşinizle birlikte aylık 20.000 TL kira ödediğiniz bir evde oturuyorsunuz. Aynı zamanda her ikinizin de üzerine kayıtlı birer daire var ve buralardan kira geliri elde ediyorsunuz.
Hatalı Uygulama: Sadece bir eşin tüm kirayı gider göstermesi (İnceleme riski taşır).
Doğru Uygulama: Her iki eşin de kendi beyannamesinde yıllık toplam kira ödemesinin yarısını (yıllık 120.000 TL) gider olarak düşmesi.
Kritik Not: Ödenen kiranın, elde edilen kira gelirinden indirilemeyen kısmı "zarar" olarak kabul edilmez ve bir sonraki yıla devredilemez.
4. Dikkat Edilmesi Gereken 3 Önemli Kural
SEO uyumlu bir beyanname süreci için şu üç maddeyi unutmayın:
İstisna Payı: Konut kira geliri istisnasından yararlananlar, gerçek gider indirimi yaparken bu istisnaya isabet eden kısmı hesaplamadan düşmelidir.
Belgelendirme: Ödediğiniz kiranın banka dekontlarını ve kira kontratınızı 5 yıl boyunca saklamanız zorunludur.
İş Yeri Kirası: Kendi oturduğunuz konutun kirasını gider gösterebilirsiniz ancak iş yeri olarak kiraladığınız bir mülkün kirasını konut geliri beyannamesinde gider gösteremezsiniz.
Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
Eşimle ortak tapulu evimiz var, tek beyanname verebilir miyiz? Hayır, hisse oranınız neyse (örneğin %50-%50), her biriniz kendi payına düşen tutar için ayrı beyanname vermelidir.
Sadece birimiz kira geliri elde ediyorsa, ödenen kiranın tamamını o eş düşebilir mi? Evet, eğer aile konutunun kirası ödeniyorsa ve sadece bir eşin kira geliri varsa, ödenen kiranın tamamı (gelirle sınırlı olmak kaydıyla) o eşin beyannamesinde indirim konusu yapılabilir.
info@ozmconsultancy.com
