Yabancı Ortaklı Teknoloji Şirketlerinde Muhasebe ve Vergi: Grup Faturası, Transfer Fiyatlandırması ve Raporlama
Türkiye'de yabancı ortaklı bir teknoloji şirketinin muhasebesi yalnız Türkçe yasal defter ve beyanname üretmek değildir. Yurt dışı ana şirket veya ortakla sermaye, borç, yönetim hi
Canonical URL: https://evrenozmen.com.tr/yabanci-ortakli-teknoloji-sirketi-muhasebe-vergi
Son kontrol: 10 Ekim 2026
Yazar: Evren Özmen, CPA / SMMM
Türkiye'de yabancı ortaklı bir teknoloji şirketinin muhasebesi yalnız Türkçe yasal defter ve beyanname üretmek değildir. Yurt dışı ana şirket veya ortakla sermaye, borç, yönetim hizmeti, yazılım lisansı, Ar-Ge, personel, masraf yansıtması ve kâr dağıtımı işlemleri varsa yerel kayıtlarla grup raporlaması aynı işlem haritasından beslenmelidir.
Kısa Cevap
Yabancı ortaklı teknoloji şirketinde sağlıklı muhasebe düzeni; kuruluş belgeleri ve gerçek faydalanıcı kayıtlarından başlayarak sermaye ödemesi, ortak kredisi, ilişkili taraf faturaları, transfer fiyatlandırması, KDV-2, stopaj, bordro, dövizli işlemler, e-defter ve grup raporlamasını birlikte izler. Yurt dışından gelen her para sermaye, yurt dışına kesilen her fatura da otomatik olarak hizmet ihracı değildir.
İlk İnceleme İçin Gönderilecek Bilgiler
- Türkiye şirketinin ticaret sicili ve ortaklık yapısı
- Nihai gerçek faydalanıcı ve grup organizasyon şeması
- Ana şirket, ortak ve diğer grup şirketleriyle sözleşmeler
- Sermaye ödemeleri ve varsa ortak/ana şirket kredileri
- Yurt dışına kesilen hizmet faturaları
- Yurt dışından gelen yönetim, lisans, yazılım, bulut ve masraf yansıtma faturaları
- Çalışanlar, yabancı yöneticiler ve danışmanlar
- Son mizan, bilanço, gelir tablosu ve beyannameler
- Grup raporlama paketi ve kapanış takvimi
- Teknokent, Ar-Ge veya hizmet ihracatı uygulamaları
Başlangıç: https://evrenozmen.com.tr/iletisim
E-posta: info@ozmconsultancy.com
Para Hareketi Önce Doğru Adlandırılmalı
| Para hareketi | Gerekli dayanak | İlk vergi/muhasebe kontrolü |
|---|---|---|
| Sermaye ödemesi | Ticaret sicili, sermaye kararı ve banka kaydı | Sermaye taahhüdüyle ödeme eşleşiyor mu? |
| Sermaye avansı | Yazılı amaç, karar ve plan | Süresiz ortak borcuna dönüşüyor mu? |
| Ortak veya grup şirketi kredisi | Kredi sözleşmesi, vade ve faiz | Örtülü sermaye, emsal faiz ve kambiyo boyutu var mı? |
| Grup içi hizmet faturası | Hizmet sözleşmesi ve somut çıktı | Hizmet gerçekten alınmış mı, bedel emsale uygun mu? |
| Yazılım/lisans/royalty | Lisans ve kullanım şartları | KDV-2, stopaj ve gayrimaddi hak ayrımı nedir? |
| Masraf yansıtması | Asıl fatura ve dağıtım anahtarı | Gider kime ait, yansıtma hizmet içeriyor mu? |
| Kâr dağıtımı | Genel kurul kararı ve dağıtılabilir kâr | Stopaj, anlaşma ve gerçek faydalanıcı şartları nedir? |
Yanlış adlandırılmış bir banka transferi, aylar sonra sermaye, borç veya gelir tartışmasına dönüşebilir. Her önemli grup hareketi ödeme yapılmadan önce belge ve muhasebe hesabıyla eşleştirilmelidir.
Transfer Fiyatlandırması Neden Merkezde?
Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 13 üncü maddesi ilişkili kişilerle emsallere uygunluk ilkesine aykırı bedel veya fiyat üzerinden yapılan işlemleri düzenler. Grup içi hizmette yalnız faturanın bulunması yeterli değildir.
Şu soruların cevabı dosyada görünmelidir:
- Hizmeti hangi grup şirketi verdi?
- Türkiye şirketi bu hizmetten gerçekten yararlandı mı?
- Aynı iş Türkiye ekibi tarafından zaten yapılıyor mu?
- Bedel hangi maliyet veya gelir anahtarıyla hesaplandı?
- Kullanılan yöntem neden emsale uygun?
- Sözleşme, fatura, çalışma çıktısı ve ödeme birbiriyle uyumlu mu?
Yönetim hizmeti, teknik destek, yazılım geliştirme, pazarlama, lisans, personel tahsisi ve masraf yansıtması aynı yöntemle fiyatlandırılmamalıdır.
Yurt Dışından Alınan Faturalarda Üçlü Kontrol
| Kontrol | Sorulacak soru |
|---|---|
| KDV-2 | Hizmetten Türkiye'de yararlanılıyor mu ve sorumlu sıfatıyla KDV gerekiyor mu? |
| Stopaj | Ödeme standart hizmet mi, serbest meslek/teknik hizmet mi, lisans veya royalty mi? |
| Çifte vergilendirme anlaşması | Gelirin niteliği ve yararlanıcının mukimliği anlaşma uygulamasını etkiliyor mu? |
“Fatura yurt dışından geldi” veya “ödeme grup şirketine yapıldı” tek başına vergi sonucunu belirlemez. Sözleşmedeki haklar, hizmetin fiilen nerede kullanıldığı ve ödeme kalemi ayrıca sınıflandırılır.
Yurt Dışına Kesilen Hizmet Faturaları
Türkiye şirketinin ana şirkete yazılım, veri işleme, tasarım, mühendislik, ürün testi veya destek hizmeti vermesi hizmet ihracatı ve kazanç indirimi açısından değerlendirilebilir. Ancak grup içi fatura olması, KDV istisnası veya kazanç indirimi için otomatik yeterlilik sağlamaz.
Dosyada en az şu kanıtlar bulunmalıdır:
- Hizmetin kapsamını açıklayan grup içi sözleşme
- Proje, ticket, timesheet veya teslim çıktıları
- Faturanın doğru grup şirketine düzenlenmesi
- Hizmetten yurt dışında yararlanıldığını gösteren operasyon kaydı
- Tahsilat ve banka eşleştirmesi
- Fiyatlandırma yöntemi ve kârlılık hesabı
Yabancı Yönetici ve Çalışanlar
Yabancı ortak, yönetim kurulu üyesi, müdür veya grup çalışanı Türkiye'de fiilen çalışıyorsa yalnız şirket unvanına bakılmaz. Türkiye'de geçirilen süre, işin nerede yapıldığı, ücreti kimin ödediği, maliyeti hangi şirkete yansıtıldığı, çalışma izni ve sosyal güvenlik durumu birlikte incelenir.
| Profil | İlk kontrol |
|---|---|
| Yabancı ortak, Türkiye'de çalışmıyor | Kâr payı, yönetim yetkisi ve ödeme türü ayrılır. |
| Yabancı müdür, Türkiye'de fiilen çalışıyor | Ücret, bordro, çalışma izni ve SGK/anlaşma kontrol edilir. |
| Grup çalışanı geçici görevlendirildi | Masraf yansıtması, işverenlik ve işyeri riski incelenir. |
| Türkiye ekibi yabancı ana şirkete hizmet veriyor | Transfer fiyatlandırması, hizmet ihracı ve timesheet dosyası kurulur. |
Aylık Kapanış Paketi Nasıl Olmalı?
Yabancı ortaklı şirkette yasal beyan takvimi ile grup kapanış takvimi farklı olabilir. Sağlıklı aylık paket şu çıktıları içerir:
- Türk hesap planına göre mizan
- Bilanço ve gelir tablosu
- Banka, alacak ve borç mutabakatları
- Dövizli bakiye ve kur farkı listesi
- İlişkili taraf hareketleri
- Yurt dışı faturalar için KDV-2/stopaj kontrolü
- Bordro, çalışan gideri ve masraf yansıtması
- Sabit kıymet ve amortisman listesi
- Vergi karşılığı ve yaklaşan yükümlülükler
- Türk kayıtları ile grup raporu arasındaki dönüşüm notları
İlk 30 Günlük Kurulum Planı
| Dönem | İş | Çıktı |
|---|---|---|
| Gün 1-5 | Ortaklık, grup yapısı ve sözleşmeler çıkarılır. | İlişkili taraf haritası |
| Gün 6-10 | Banka hareketleri sermaye, borç, gelir ve gider olarak ayrılır. | Para hareketi matrisi |
| Gün 11-15 | Grup faturaları KDV-2, stopaj ve fiyatlandırma yönünden sınıflandırılır. | Vergi kontrol tablosu |
| Gün 16-20 | Bordro, yabancı yönetici ve masraf yansıtma akışı incelenir. | Personel ve görev matrisi |
| Gün 21-25 | Yasal mizan ile grup raporu eşleştirilir. | Mapping ve kapanış paketi |
| Gün 26-30 | Eksik belgeler, riskler ve aylık takvim yazılı hale getirilir. | İlk kapanış ve aksiyon listesi |
En Sık Yapılan Hatalar
- Ana şirketten gelen her tutarı sermaye kaydetmek
- Grup içi hizmet faturasını çalışma çıktısı olmadan gider yazmak
- Yurt dışı yazılım ve lisans faturalarında KDV-2/stopaj ayrımını yapmamak
- Transfer fiyatlandırmasını yalnız yıl sonunda hatırlamak
- Türkiye ekibinin timesheet ve proje kayıtlarını tutmamak
- Kurucu ve ortak cari hesaplarını uzun süre kapatmamak
- Grup raporuyla Türk yasal kayıtları arasındaki farkları belgesiz bırakmak
- Yabancı yöneticinin Türkiye'deki fiili çalışmasını yalnız ziyaret kabul etmek
Sık Sorulan Sorular
Yabancı ortaklı şirket Türkiye şirketlerinden farklı vergi oranına mı tabidir?
Yabancı ortaklık tek başına ayrı bir kurumlar vergisi rejimi oluşturmaz. Ancak sınır ötesi ödemeler, ilişkili taraf işlemleri, stopaj, KDV-2, anlaşmalar ve raporlama ihtiyacı dosyayı farklılaştırır.
Ana şirketin ödediği gider Türkiye şirketine yansıtılabilir mi?
Giderin Türkiye şirketiyle ilgisi, asıl belge, dağıtım anahtarı, sözleşme ve vergi sonucu birlikte incelenmelidir. Her grup masrafı otomatik olarak gider değildir.
Management fee faturası yeterli midir?
Hayır. Hizmetin içeriği, Türkiye şirketine sağladığı fayda, çalışma çıktısı, bedel hesabı ve emsallere uygunluk dayanağı da bulunmalıdır.
Grup raporlaması Türk e-defterinin yerine geçer mi?
Hayır. Grup raporu yönetim ihtiyacıdır; Türk yasal kayıt, belge ve e-defter yükümlülükleri ayrıca yerine getirilir.
İlgili Rehberler
- Türkiye'de şirket kuruluşu: https://evrenozmen.com.tr/company-formation-in-turkey
- Yazılım şirketleri ve startuplar için mali müşavirlik: https://evrenozmen.com.tr/yazilim-sirketleri-startuplar-mali-musavirlik
- KDVK 9/1 ve yurt dışı SaaS giderleri: https://evrenozmen.com.tr/kdvk-9-1-sorumlu-sifatiyla-kdv2-yurt-disi-saas
- Hizmet ihracatı kazanç indirimi: https://evrenozmen.com.tr/gvk-89-13-kvk-10-1-g-yurt-disi-hizmet-kazanc-indirimi
- Nitelikli Hizmet Merkezi: https://evrenozmen.com.tr/nitelikli-hizmet-merkezi-7582-kvk-10-1-j-gvk-23-20
Resmi Kaynaklar
- 4875 sayılı Doğrudan Yabancı Yatırımlar Kanunu: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.4875.pdf
- 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuatmetin/1.5.5520.pdf
- GİB, Transfer Fiyatlandırması Genel Tebliği: https://cdn.gib.gov.tr/api/gibportal-file/file/getFileResources?objectKey=arsiv%2Ffileadmin%2Fuser_upload%2FTebligler%2F5520%2Ftransferteblig1degisen3.pdf
- T.C. Ticaret Bakanlığı, MERSİS: https://ticaret.gov.tr/ic-ticaret/ticaret-sicili/merkezi-sicil-kayit-sistemi-mersis
- GİB, KDV Genel Uygulama Tebliği: https://cdn.gib.gov.tr/api/gibportal-file/file/getFile?objectKey=MEVZUAT_TEBLIGLER%2FUNIVERSAL%2F2026%2Fkdv_genteb.pdf
Bu içerik genel bilgilendirmedir. Yabancı ortaklı şirketin vergi ve raporlama düzeni, grup sözleşmeleri ile fiili işlem akışına göre kurulmalıdır.
