E-Ticarette Kargo, Sigorta ve Hasar Süreçleri Muhasebesi
E ticarette hasarlı veya kayıp gönderi yalnız lojistik sorunu değildir. Satış faturası, müşteri iadesi, stok hareketi, kargo veya sigorta tazmini, ETGB ve KDV iade dosyası aynı sip
Canonical URL: https://evrenozmen.com.tr/e-ticarette-kargo-sigorta-hasar-surecleri-muhasebesi
Son kontrol: 21 Eylül 2026
Yazar: Evren Özmen, CPA / SMMM
E-ticarette hasarlı veya kayıp gönderi yalnız lojistik sorunu değildir. Satış faturası, müşteri iadesi, stok hareketi, kargo veya sigorta tazmini, ETGB ve KDV iade dosyası aynı sipariş üzerinden birlikte izlenmelidir.
Kısa Cevap
Kargo hasarında önce olayın türü belirlenir: ürün müşteriye hiç ulaşmadı mı, hasarlı mı ulaştı, müşteri bedel iadesi mi aldı, yeni ürün mü gönderildi, kargo veya sigorta şirketi tazminat mı ödedi? Her sonuç farklı belge ve kayıt gerektirir. Sipariş numarası, satış belgesi, kargo hareketi, hasar tutanağı, müşteri yazışması, banka/pazar yeri iadesi, tazminat dekontu ve stok kaydı tek dosyada eşleştirilmelidir.
Kargo ve Hasar Dosyanızı Ön İncelemeye Gönderin
İlk değerlendirme için şu bilgileri gönderin:
- Satış kanalı: kendi sitesi, Amazon, Etsy, Shopify veya başka pazar yeri
- Türkiye içi satış mı, ETGB mikro ihracat mı, normal ihracat mı?
- Sipariş, satış faturası ve kargo takip numarası
- Hasar/kayıp tutanağı ve ürün fotoğrafları
- Müşteriye bedel iadesi veya yeniden gönderim yapılıp yapılmadığı
- Kargo şirketi veya sigortadan tazminat alınıp alınmadığı
- Ürünün geri dönüp dönmediği ve stoktaki durumu
- İlgili dönem KDV iade talebi bulunup bulunmadığı
Başlangıç: https://evrenozmen.com.tr/iletisim
E-posta: info@ozmconsultancy.com
Kısa Özet
E-ticaret kargo hasarlarında satış, iade, yeni gönderi ve tazminat ayrı olaylardır. Satış iptal edilmişse müşteri iadesi ve satış düzeltmesi; ürün geri geldiyse stok girişi; yeni ürün gönderildiyse yeni belge ve kargo kaydı; taşıyıcı veya sigorta ödeme yaptıysa tazminatın niteliği ayrıca kaydedilir. Mikro ihracatta ETGB ve KDV iade dosyası da bu değişikliklere göre kontrol edilir.
Net Cevap
Hasarlı gönderinin muhasebesi, yalnız gider kaydı değildir. Sipariş bazında satışın devam edip etmediği, müşteriye yapılan ödeme, ürünün stok durumu, tazminat hakkı ve ihracat/KDV belgeleri birlikte değerlendirilir. Aynı zarar hem stok kaybı hem müşteri iadesi hem de tazminat kaydı olarak mükerrer yazılmamalıdır.
Hızlı Karar ve Dosya Yönlendirmesi
| Durum | İlk bakılacak sayfa | İlk gönderilecek bilgi |
|---|---|---|
| E-ticarette kargo hasarı veya kayıp | https://evrenozmen.com.tr/e-ticarette-kargo-sigorta-hasar-surecleri-muhasebesi | Sipariş, fatura, kargo, hasar ve iade belgeleri |
| Mikro ihracatta şirket kuruluşu | https://evrenozmen.com.tr/mikro-ihracat-vergi-muafiyeti-sirket-kurulusu | Ürün, şirket türü, ETGB ve satış kanalı |
| Amazon, Etsy, Shopify ve ETGB ana rehberi | https://evrenozmen.com.tr/mikro-ihracat-etgb-amazon-etsy-shopify-vergi | Platform raporu, kargo ve ETGB örneği |
| GVK 89/16 kazanç indirimi | https://evrenozmen.com.tr/gvk-89-16-mikro-ihracat-etgb-kazanc-indirimi | Mükellef tipi, ETGB ve kazanç ayrımı |
Hasar Sürecinde Beş Ayrı Olay
| Olay | Temel belge | Kayıt kontrolü |
|---|---|---|
| Kargoda kayıp | Kargo takip dökümü, kayıp yazısı, müşteri bildirimi | Satışın iptali, müşteri alacağı ve stok çıkışı birlikte kontrol edilir |
| Ürün hasarlı teslim edildi | Hasar tutanağı, fotoğraf, müşteri yazışması | Ürün geri dönüşü, değer kaybı, iade veya değişim ayrılır |
| Müşteriye bedel iadesi yapıldı | Pazar yeri iade raporu, banka/ödeme kuruluşu hareketi | Satış ve KDV düzeltmesinin belgesi belirlenir |
| Yeni ürün gönderildi | Yeni gönderi belgesi, kargo kaydı, varsa ETGB | Telafi gönderisinin stok ve belge düzeni açıklanır |
| Kargo veya sigorta tazminatı alındı | Poliçe/sözleşme, tazmin yazısı, dekont | Tazminat, satış hasılatından ve zarar kaydından ayrı izlenir |
Sipariş Bazlı Belge Zinciri
Sağlıklı dosyada her olay aynı sipariş numarası altında toplanır:
- Sipariş ve pazar yeri satış raporu
- Satış faturası veya e-arşiv belgesi
- Kargo takip numarası ve teslim bilgisi
- Hasar/kayıp tutanağı ile fotoğraflar
- Müşteri iade veya değişim talebi
- Banka, kart veya pazar yeri geri ödeme kaydı
- Kargo/sigorta tazmin yazısı ve dekontu
- Ürün geri geldiyse depo kabul ve stok kaydı
- Yeniden gönderim varsa yeni kargo ve ihracat belgesi
- ETGB veya KDV iade dosyasında yapılan düzeltme
Türkiye İçi Satış ile Mikro İhracat Arasındaki Fark
Türkiye içi tüketici satışında Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği, iade belgesi, ödeme iadesi ve KDV düzeltmesi öne çıkar. Mikro ihracatta ise bunlara ek olarak ETGB, gümrük çıkışı, geri gelen eşyanın statüsü ve KDV iade listesi kontrol edilir.
| Başlık | Türkiye içi e-ticaret | Mikro ihracat / ETGB |
|---|---|---|
| Satış kanıtı | Sipariş ve satış belgesi | Sipariş, satış belgesi ve ETGB |
| Teslim/hasar | Kargo takip ve hasar tutanağı | Uluslararası kargo, ETGB ve hasar dosyası |
| Müşteri iadesi | Ödeme iadesi ve iade belgesi | Döviz/ödeme iadesi, kur farkı ve ihracat dosyası |
| Yeni ürün | Yeni teslim ve stok kaydı | Yeni gönderi ve yeni ETGB kontrolü |
| KDV | Satış/iade düzeltmesi | İhracat istisnası ve KDV iade listesinin kontrolü |
KDV İade Dosyasında Ne Değişir?
İhracat satışına ilişkin KDV iadesi talep edilmişse sonradan oluşan iptal, iade, hasar veya yeniden gönderim dosyada görünmelidir. Fatura, ETGB, yüklenilen KDV listesi, satış faturaları listesi ve tedarik belgeleri aynı işlemle eşleştirilir. İade edilen veya iptal edilen satışın dosyada hiç değişmemiş gibi bırakılması açıklama ve düzeltme riski doğurabilir.
Aylık Kapanış Kontrolü
| Kontrol | Soru |
|---|---|
| Pazar yeri mutabakatı | İade, chargeback ve hasar kesintileri banka hareketiyle eşleşiyor mu? |
| Stok mutabakatı | Kayıp, hasarlı, geri gelen veya yeniden gönderilen ürün ayrı mı? |
| Tazminat mutabakatı | Kargo/sigorta ödemesi hangi olaya ait ve zarar kaydıyla eşleşiyor mu? |
| KDV kontrolü | İptal veya iade edilen satış KDV dosyasına yansıtıldı mı? |
| ETGB kontrolü | İlk ve yeni gönderi belgeleri doğru siparişe bağlı mı? |
| Kur farkı | Dövizli satış, müşteri iadesi ve tazminat farklı tarihlerde mi? |
En Sık Yapılan Hatalar
- Hasarı yalnız kargo gideri olarak kaydetmek
- Müşteri iadesini pazar yeri raporundan muhasebeye aktarmamak
- Geri gelen ürünü stoklara almamak
- Yeni gönderimi belgesiz ve stoktan düşmeden yapmak
- Kargo/sigorta tazminatını satış geliriyle karıştırmak
- Aynı zararı birden fazla hesapta mükerrer izlemek
- Mikro ihracatta ETGB ve KDV iade dosyasını düzeltmemek
- Sipariş, fatura, kargo ve banka kayıtlarını ortak bir referansla bağlamamak
Sık Sorulan Sorular
Kargo şirketinin ödediği tazminat satış geliri midir?
Tazminatın dayanağı ve karşılanan zarar görülmeden satış hasılatı gibi kaydedilmemelidir. Kargo sözleşmesi, hasar yazısı, zarar ve ödeme birlikte değerlendirilir.
Müşteriye yeni ürün gönderilirse yeniden fatura gerekir mi?
İlk satışın iptal edilip edilmediği, ürünün ücretsiz telafi mi yoksa yeni satış mı olduğu ve gönderinin yurt içi/yurt dışı niteliği görülmelidir. Belge düzeni bu sonuca göre belirlenir.
Hasarlı ürün geri gelmezse stok kaydı nasıl kapanır?
Hasar tutanağı, kargo yazısı, müşteri bildirimi ve tazminat dosyasıyla ürünün akıbeti belgelenmelidir. Belgesiz stok farkı olarak bırakılmamalıdır.
Mikro ihracat iadesi KDV iadesini etkiler mi?
Evet, işlem KDV iade dosyasına girdiyse iptal, iade veya yeniden gönderim ayrıca kontrol edilmelidir. ETGB ve satış faturası listesi olayın güncel sonucuyla uyumlu olmalıdır.
İlk inceleme için hangi belgeler gerekir?
Sipariş raporu, satış belgesi, kargo takip dökümü, hasar tutanağı, fotoğraflar, müşteri yazışması, ödeme iadesi, tazmin yazısı/dekontu, stok hareketi ve varsa ETGB/KDV iade listesi gerekir.
Ön İnceleme İçin Hazır Liste
İlk mesajda şu bilgileri gönderin: satış kanalı, sipariş numarası, satış belgesi, kargo takip ve hasar kayıtları, müşteriye yapılan işlem, ürünün stok durumu, tazminat ödemesi, ETGB ve KDV iade durumu.
Başlangıç: info@ozmconsultancy.com
Doğrudan iletişim: info@ozmconsultancy.com | +90 216 352 29 61
Resmi Kaynaklar
- T.C. Ticaret Bakanlığı, Mesafeli Sözleşmeler Hakkında Bilgilendirme: https://tuketici.ticaret.gov.tr/yayinlar/tuketici-bilgi-rehberi/mesafeli-sozlesmeler-hakkinda-bilgilendirme
- Resmî Gazete, Mesafeli Sözleşmeler Yönetmeliği: https://resmigazete.gov.tr/eskiler/2014/11/20141127-6.htm
- GİB, KDV Genel Uygulama Tebliği: https://www.gib.gov.tr/fileadmin/mevzuatek/kdvgeneluygulamatebligi/kdv_genteb.pdf
- GİB, KDV iade talebi listeleri: https://intvrg.gib.gov.tr/intvrg_duyuru/kdv_iadesi_duyuru_yeni.html
- T.C. Ticaret Bakanlığı, E-İhracatta İade Süreçleri ve Müşteri Hizmetleri: https://ticaret.gov.tr/data/655626e913b876b1c00ec662/Mod%C3%BCl%2016-%20%C4%B0ade%20S%C3%BCre%C3%A7leri%20ve%20M%C3%BC%C5%9Fteri%20Hizmetleri%20-%20%C4%B0brahim%20Ta%C5%9Fk%C4%B1n%20%20-%2010%20Kas%C4%B1m.pdf
Bu içerik genel bilgilendirmedir. Kargo hasarı, müşteri iadesi, sigorta tazmini, stok, ETGB ve KDV kayıtları somut belge ve işlem tarihine göre ayrıca incelenmelidir.
